تور مالزی

مسجد جامع اصفهان

در این بخش از وب سایت مجله گردشگری تاپ توریست شما را با مسجد جامع اصفهان آشنا خواهیم کرد. برای آشنایی با این اثر ارزشمند در اصفهان در ادامه با ما باشید.


   تبلیغات    

                | محل تبلیغ متنی |


اصفهان شهری تاریخی در مرکز ایران است. این شهر با زیبایی های خود به یک مقصد گردشگری پرطرفدار در میان تمام جهان تبدیل شده است و آثار تاریخی بی شماری دارد که نمایانگر معماری اسلامی و معماری باشکوه دوران صفویه هستند. مسجد جامع اصفهان یکی از آثار منحصر به فرد معماری اسلامی در اصفهان و قدیمی ترین مجموعه معماری مذهبی در ایران است. در ادامه به معرفی این مسجد می پردازیم.

مسجد جامع اصفهان که به مسجد جامع عتیق یا مسجد جمعه اصفهان هم معروف است، یکی از بناهای تاریخی شهر اصفهان است که قدمت آن به قرن دوم هجری قمری بازمی‌گردد. این مسجد در سال ۱۵۶ هجری قمری/۷۷۷ میلادی ساخته شد؛ مسجدی که کوچک و متناسب با جمعیت شهر اصفهان ساخته شده‌بود و باعث رشد شهرنشینی اصفهان شد.

مسجد جامع اصفهان
مسجد جامع اصفهان

در سال ۲۲۶ ه‍.ق/۸۴۶ م و به فرمان خلیفه المعتصم عباسی، مسجد پیشین تخریب گشت و بنایی ستون‌دار به همراه سقفی چوبی، الگو گرفته از مسجد سامرا ساخته شد که هم‌اکنون هم قسمتی از ستون‌ها و دیوارهای آن باقی مانده‌است. اما مهم‌ترین تغییر مسجد در دوران سلجوقی صورت گرفت چرا که از الگوی «مسجد عربی» فاصله گرفت و با ساخت چهار ایوان در ضلع‌های شمالی، جنوبی، شرقی و غربی، سبکی جدید پدیدآورد که به «مسجد ایرانی» معروف شد. در قرون بعد و در طی دوره‌های ایلخانی، مظفری، تیموری، صفوی و قاجار نیز این مسجد شاهد تغییرات مهمی بود.

بخش‌های مختلف مسجد جامع اصفهان که در آخرین نشست کمیته میراث جهانی یونسکو به فهرست جهانی افزوده شده است، نزدیک به دوهزار سال شکل گرفته‌ و طی این سال‌ها در حال مرمت یا بازسازی بوده است. در خصوص این بنای تاریخی که اکنون هزاران سال از ایجاد آن می‌گذرد، گفته می‌شود مهم‌ترین طرح‌های توسعه مسجد تاریخی اصفهان در دوران آل‌بویه و پس از آن در دوران حکومت صفویه بر ایران شکل گرفته است.

تاریخچه مسجد جامع اصفهان 

مسجد جامع را قدیمی ترین بنای تاریخی اصفهان می دانند و برخی بر این باورند که سنگ بنای این ساختمان بر روی سازه ای از دوران ساسانیان گذاشته شده است. بیشترِ بنای کنونی مسجد به دوران سلجوقیان تعلق دارد و نشانه هایی از ساخت و ساز و اصلاحات در طول زمان به چشم می خورد. مسجد جامع تاریخ پر فراز و نشیبی را پشت سر گذاشته و در اثر آتش سوزی و جنگ های متعدد و نا آرامی های دوران های مختلف آسیب ها و تعمیرات فراوانی را به خود دیده است. در ماه ربیع‌الاول سال ۵۱۵ ه‍.ق این مسجد توسط اسماعیلیان به آتش کشیده‌شد اما در دوران بعد دوباره ترمیم شد.

مسجد جامع اصفهان
مسجد جامع اصفهان

مجموعه حاضر همچون موزه عظیمی، معرف روند تحول و تکامل معماری ایران در دوره اسلامی و حتی پیش از آن است، چراکه کاوش‌های باستان‌شناسی نشان از آن دارد که احتمالا این مسجد پیش از تسلط اعراب بر این شهر، مرکز مذهبی مهم شهر بوده و به‌صورت یکی از آتشکده‌های شهر اصفهان کاربری داشته‌ است. کشف یک پاستون، با تزیینات دوره ساسانیان، در منطقه شمالی مسجد، وجود بنایی قبل از اسلام را تایید می‌کند. درباره تاریخچه تغییر و تحولات مسجد اختلاف‌ نظرهایی وجود دارد، ولی به نظر می‌آید ساخت مسجد جامع به قرون اولیه هجری و در زمان عباسیان بوده که در قرن سوم هجری محراب آن تخریب و جهت قبله آن اصلاح شده ‌است. سیمای فعلی مسجد عمدتا مربوط به اقدامات دوره سلجوقی است، اما تعمیرات و الحاقات آن به دوران‌های بعد به‌خصوص عصر صفویان مربوط می‌شود.

معماری مسجد جامع اصفهان

سبک معماری مورد استفاده در ساخت مسجد جامع اصفهان رازی بوده است و بیشتر کارشناسان این اثر را منعکس کننده هنر بیزانس و کلاسیک در قالب یک بنای سنتی اسلامی می دانند. صحن چهار ایوانی، شبستان ها، مدرسه مظفری، صفه های کوچک دوره دیلمی، گنبد نظام الملک، گنبد تاج الملک، محراب اولجایتو، چهار ایوان معروف صاحب، استاد، شاگرد، درویش از جمله بناهای متعدد این مسجد می باشد.

مسجد جامع اصفهان
مسجد جامع اصفهان

در مسجد جامع اصفهان سبک‌های مختلف معماری ایران کار شده‌است و البته می‌توان معماری کشورهای همسایه را هم در آن جستجو کرد. ستون‌های آجری دو بخشی، سه بخشی و چهار بخشی، جرزهای آجری طاق‌های چشمه‌ای، ایوان‌های چهارگانه، سردرهای دوگانه که هر کدام برای معبری است و تزیینات متفاوت در هر بخش از مسجد و روش‌های ابداعی جدید از اجزای مهم آن محسوب می‌شود که ترکیب نهایی همهٔ این موارد، معماری ایران و آسیای میانه را ایجاد می‌کند. در قرن پنجم هجری مسجد تغییر یافت؛ مسجد شبستانی قبلی به مسجد چهار ایوانی تبدیل شد. طرح قبلی که همان مسجد شبستانی بود با عنوان مسجد عربی شناخته می‌شد و سبک ۴ ایوانی جدیدی که ایجاد شده‌ بود به عنوان «مسجد ایرانی» شناخته شد و از آن پس بود که مساجد جامع ایران به صورت ۴ ایوان ساخته شد و حتی تعدادی از مساجد قبلی هم که ایجاد شده‌ بود تغییر یافت و به این صورت درآمد. این سبک از معماری به کشورهای مسلمان‌نشین خارج از کشور هم رسید و باعث شد آن‌ها هم تغییر یابند. مسجد جامع اصفهان نقطه عطفی بود که باعث ایجاد این الگوی جدید در تاریخ معماری ایران شد.

مسجد دارای ورودی های متعدد است که هر یک فضای مسجد را به بخش هایی از بافت پیرامون آن مربوط می کند. گذرها و معابری که در گرداگرد مسجد وجود دارند بیانگر ارتباط گسترده ای است که مسجد با بافت قدیم شهر دارد. چهار ایوان اطراف میدان شاخصه شیوه مسجد سازی ایرانیان است که پس از احداث آن در سایر مساجد نیز رواج یافته است. این ایوان ها با تزئینات مقرنس سازی و کاربندی یکی از فنون بسیار جالب معماری ایران را بیان می دارد.

به‌ طور کلی بنای کنونی مسجد جامع اصفهان شامل بخش‌های زیر است؛

  • شبستان مسجد
  • گنبدجنوبی (گنبد نظام الملک)
  • گنبد شمالی (گنبد تاج الملک)

Isfahan Jame MosqueTajolmolk Dome - مسجد جامع اصفهان | Isfahan

  • ایوان درویش (ایوان شمالی)

800px Jamesfalt - مسجد جامع اصفهان | Isfahan

  • ایوان صاحب (ایوان جنوبی)

800px 95 مسجد جامع اصفهان ایوان جنوبی - مسجد جامع اصفهان | Isfahan

  • ایوان استاد (ایوان غربی)
  • ایوان شاگرد (ایوان شرقی)

1024px مسجد جامع اصفهان 2 - مسجد جامع اصفهان | Isfahan

  • ایوان عمر
  • مسجد الجایتو
  • شبستان زمستانی بیت الشتاء
  • کتابخانه خواجه نظام‌الملک

آدرس مسجد جامع اصفهان ؛ استان اصفهان، اصفهان، خیابان مجلسی

هزینه ورودی مسجد جامع اصفهان ؛ در ازای هر نفر 3000 تومان (اتباع خارجی 20000 تومان)

ساعت بازدید مسجد جامع اصفهان ؛ همه روزه از 9:00 تا 18:00

این اثر نفیس و با شکوه به علت در بر داشتن نمونه های گوناگون ادوار مختلف اسلامی از نظر فنی و هنری اهمیت بسیاری داشته و از شهرت جهانی برخوردار است. به طور کلی به همان اندازه که میدان نقش جهان و عمارات تاریخی اطراف آن یاد آورد معماری و هنر دوران صفوی است مسجد جمعه و محلات پیرامون آن افسانه زندگی در عهد سلجوقیان و روزگار پیش از آن را بیان می دارد.

مقالات بیشتر درباره اصفهان بخوانید :


  تبلیغات   

            | لمینت دندان | کامپوزیت دندان | ایمپلنت دندان | ارتودنسی |


  • متناسب بودن مقاله
  • کیفیت تصاویر ارائه شده
  • ارزشمند بودن اطلاعات ارائه شده
امتیاز کل
4.5
در حال ارسال
نظرات کاربر
0 (0 رای)
این مطلب را با دوستان خود به اشتراک بگذارید
Load More In اصفهان

دیدگاه خود را ثبت کنید